هفته نامه عصر ارتباط
اولیـن و پرتیـراژتـرین هفتـه نـامه ICT کشـور
هفته نامه عصر ارتباط - اولین و پر تیراژترین هفته نامه iCT کشور

شبکه اجتماعی چقدر زبان و گویش ما را تغییر داده است؟

شبکه اجتماعی چقدر زبان و گویش ما را تغییر داده است؟
شبکه اجتماعی چقدر زبان و گویش ما را تغییر داده است؟

شکی نیست که شبکه‌های اجتماعی نحوه تعاملات ما با انسان‌ها را تغییر داده‌اند. از به‌اشتراک‌ گذاشتن افکار و تصاویر شخصی گرفته تا برنامه‌ریزی برای شام با دوستان روی این پلتفرم‌ها به‌اشتراک گذاشته می‌شود و بیشتر کاربران تلاش می‌کنند لحظات خوبی را که در دنیای واقعی پشت‌سر می‌گذارند، در دنیای مجازی هم به‌اشتراک بگذارند و اطرافیان خود را از احوالات این اتفاق باخبر کنند. ولی به نظر شما آیا این نوع جدید تعامل نحوه نوشتن و صحبت کردن ما را هم تغییر داده است؟

آنچه شبکه اجتماعی محقق کرده این است که هر کدام از ما با گروه وسیع‌تری از افراد در سراسر جهان در ارتباط هستیم و این اتفاق باعث می‌شود حتی با دوستان خود در قاره‌های دیگر هم بتوانیم ارتباط نزدیک داشته باشیم. بر اساس آخرین بررسی‌ها مشخص شده است هر مشترک شبکه اجتماعی فیس‌بوک به‌طور میانگین 300 نفر را به‌عنوان دوستان خود در صفحه اختصاصی در اختیار دارد و البته تنها با 10 درصد آنها ارتباط نزدیک برقرار می‌کند. فیس‌بوک و شبکه‌های اجتماعی مشابه سرعت ارتباط میان ما و دیگران را افزایش می‌دهند و در این فرایند کاربران ترجیح می‌دهند از کلمات اختصاری و مخفف استفاده کنند تا در کوتاه‌ترین زمان پیام خود را به فرد مقابل برسانند و کاربران برای آنکه یک نکته را به افراد مورد نظر انتقال دهند، یک گروه ویژه روی این پلتفرم‌ها تشکیل می‌دهند و متن مورد نظر را برای همه آنها ارسال می‌کنند. توییتر به‌صورت متفاوت عمل می‌کند و از آنجایی که اجازه نوشتن تعداد کلمات محدودی را به کاربر می‌دهد، با این محدودیت او را مجبور می‌کند با کلمات اختصاری و جمله‌های خلاصه‌شده منظور خود را به او برساند.

این اختصارات فقط به کلمات مرسوم در جامعه ختم نمی‌شود و کاربران شبکه‌های اجتماعی عبارت‌های ویژه میان خود ایجاد کرده‌اند تا با به‌هم چسباندن چند حرف پشت سرهم بتوانند در کوتاه‌ترین عبارت‌ها پیام خود را منتقل کنند. برای مثال در پلتفرم‌های اینترنتی اجتماعی عبارت LOL به معنی «بلند خندیدن»، OMG به معنی «وای خدای من!»، TTYL به معنی «بعدا با تو صحبت می‌کنم» و ... مورد استفاده قرار می‌گیرند و اینها نمونه‌های کوچکی از هزاران کلمه اختصاری هستند که به همت کاربران شکل گرفته‌اند.

شکلک‌های اینترنتی یا همون ایموجی‌ها از دیگر عوامل تاثیرگذار روی خط و زبان محسوب می‌شوند. کاربران به جای آنکه از کلمات استفاده کنند تا احساسات خود را بیان کنند این شکلک‌ها را مورد استفاده قرار می‌دهند و در مقابل پیام‌های منتشر‌شده از سوی دوستان هم به همین شکل عکس‌العمل نشان می‌دهند و در عوض خط و نوشتار را کنار می‌گذارند. ممکن است تصور کنید این شکلک‌ها برای آسانی در ارتباط مورد استفاده قرار می‌گیرند، ولی باید توجه داشته باشید که شبکه اجتماعی بدون آنکه در این زمینه تخصص داشته باشد و هدف‌گذاری کند با روش‌های یادشده خط و نوشتار را با تغییرات قابل ملاحظه مواجه می‌کند.

زبان از جمله ابزارهای درحال تکامل انسان است که در سراسر جهان به اشکال مختلف مورد استفاده قرار می‌گیرد. این مساله بسیار اشتباه است که تصور کنیم شبکه‌های اجتماعی هیچ تاثیری بر زبان، ادبیات و گفتار انسان‌ها برجا نمی‌گذارند و به‌خصوص برای زبان انگلیسی که میان کاربران جهانی بسیار مرسوم است، پلتفرم‌های اجتماعی یک تهدید جدی محسوب می‌شوند. در این میان باید به‌درستی بررسی کرد و متوجه شد این ابزارهای نوین اینترنتی تا چه اندازه توانسته‌اند زبان‌ها را از مسیر تکامل منحرف کنند و مسیرهای جدید پیش روی آنها قرار دهند.

مجموعه‌ای از کلماتی که در شبکه‌های اجتماعی متولد شده‌اند و در اینترنت گسترش یافته‌اند این روزها به‌صورت مرسوم و روزمره در دنیای واقعی مورد استفاده قرار می‌گیرند و افرادی که با این فضاهای اینترنتی آشنایی نداشته باشند، مفهوم کلمات یادشده را به‌درستی متوجه نمی‌شوند. در میان همه عبارات تازه متولدشده به چند کلمه‌‌ای که اصلیت آنها به دنیای فناوری می‌رسد و در این فضا متولد شده‌اند اشاره می‌کنیم: blogosphere به معنی مجموعه‌ای از کلمات کلیدی برای نوعی از سایت‌های شخصی موسوم به بلاگ، troll به‌معنی شخصی که با شروع کردن به بحث و استدلال کردن در دنیای آنلاین موجب ناراحتی کاربران می‌شود، buzzword به معنی کلمه یا عبارتی که در یک دوره زمانی مد می‌شود و در زمینه‌های خاص مورد استفاده قرار می‌گیرد. جالب است که به‌جز کلمات یاد‌شده، از عبارت‌هایی مانند LOL در محاورات روزانه در دنیای واقعی هم استفاده می‌شود.

یکی دیگر از پدیده‌های شایع که طی چند سال اخیر در این عرصه مشاهده شده، ایجاد معنای جدید برای کلمات موجود و استفاده از کلمات مرتبط با برندهای مختلف متناسب با محتوای شبکه‌های اجتماعی است. اختصاص معنی جدید به کلمات موجود از جمله اتفاقاتی است که در فرایند تکامل زبان صورت می‌گیرد و شبکه‌های اجتماعی طی چند سال اخیر به این کار سرعت بخشیده‌اند. برای مثال Friend در زبان انگلیسی به معنی «دوست» است که از قرن سیزدهم میلادی با همین معنی مورد استفاده قرار گرفته است. ولی در شبکه‌های اجتماعی دو کلمه Friended و Unfriended با معنی متفاوت مورد استفاده قرار می‌گیرند. این دو کلمه هم‌اکنون به معنی «افزودن افراد به صفحه شخصی در شبکه اجتماعی» و «حذف افراد از صفحه شخصی در شبکه اجتماعی» به‌کار می‌روند و در این زمینه همچنین می‌توان به کلمات Like و Viral اشاره کرد که معنای خود را در فضاهای مذکور از دست داده‌اند.

در این میان نام برخی برندها هم به‌عنوان یک کلمه معنی‌دار وارد فضاهای اجتماعی شده است. برای مثال، کلمه «گوگل» هم‌اکنون در قالب یک فعل میان کاربران شبکه‌های اجتماعی رواج دارد و اصطلاح «گوگل کردن» به معنی «جست‌وجو کردن چیزی در اینترنت» است و به عبارت دیگر می‌توان گفت کلمه «گوگل» جایگزین کلمه «جست‌وجو» شده است. علاوه بر این، می‌توان به کلمه tweet اشاره کرد که کاربران از اصطلاح «توییت کردن» برای «نوشتن پیام روی شبکه اجتماعی توییتر یا به‌اشتراک گذاشتن یک پیام» استفاده می‌‌کنند.

با این توضیحات اگر نگاه عمیق‌تری داشته باشیم متوجه خواهیم شد شبکه‌های اجتماعی در حال تغییر زبان و گفتار میان مردم هستند و بدون آنکه متوجه شویم، این پلتفرم‌ها نحوه نگرش و صحبت کردن ما را عوض می‌کنند. اتفاقات ساده و روزمره از جمله «سلفی گرفتن» یا «به‌اشتراک‌گذاری روی اینستاگرام» همان گام‌های کوچکی هستند که زبان را در مسیر جدید تکامل می‌دهند.

 

درج دیدگاه

بررسی بازی