شهاب جوانمردی مدیرعامل هلدینگ فناپ:

حوزه بانکی و فناوری نیازمند تجمیع هستند

محور اصلی صحبت‌های شهاب جوانمردی مدیرعامل هلدینگ فناپ در نخستین سمپوزیوم بانکداری نوین نیاز مبرم جامعه بانکی و مردم به یک تغییر ذهنی در حوزه خدمات بانکی بود. وی معتقد است که کاربر باید بتواند خدمات مختلف بانکی را به‌طور همزمان از بانک‌های مختلف دریافت کند و خدمات بانک‌های کشور متمایز و متفاوت با یکدیگر باشند.

وی همچنین معتقد است آنچه که نظام بانکی ما در شرایط فعلی به آن نیاز دارد یک توسعه پایدار و نه چندان پرشتاب به سمت دیجیتالی شدن است.

مدیرعامل هلدینگ فناپ در سخنرانی خود با ذکر اینکه از طرف یک نهاد فناور به این سمپوزیوم آمده است، گفت: اصولا نهادهای فناور به این دلیل که از حوزه فناوری نمایندگی می‌کنند دوست دارند موضوع دیجیتالی شدن را همچون سایر موضوعات دیگر مصادره به مطلوب کنند. علت آن هم این است که بازار آنها در این حوزه است. اما واقعیت قضیه این است که در حوزه دیجیتالی شدن و بانکداری دیجیتالی ما بیش از آنکه با مفهوم فناوری سر و کار داشته باشیم با یک پارادایم شیفت ذهنی و تغییر مدل کسب‌وکار و یک تغییر نگاه نسبت به رگولیشن و یک تغییر فرهنگ مواجه هستیم. خیلی وقت‌ها حتی افراد باتجربه این موضوع را به سختی درک می‌کنند که قرار است همکاری آینده به چه شکلی باشد و اصولا دیجیتالی شدن چه اتفاقاتی را رقم خواهد زد. اگر بخواهم مثالی بزنم باید بگویم امروز برخی از افراد از استریمینگ بازی‌هایشان پول در می‌آورند یعنی می‌روند گیم بازی می‌کنند و آن را روی اینستاگرام یا مدیا‌های دیگر عرضه می‌کنند و از آن میلیون‌ها دلار پول در می‌آورند که این موضوع اصلا در مخیله من هم نمی‌گنجد که چگونه برخی از نگاه کردن به بازی افراد دیگر لذت می‌برند و حاضرند برای آن پول پرداخت کنند.

جوانمردی ادامه داد: حتی امروز وقتی وارد اینستاگرام می‌شوید با این صحنه روبه‌رو می‌شوید که کسی جلوی دوربین نشسته و از غذا خوردن خودش فیلم می‌گیرد و این با استقبال گسترده کاربران نیز مواجه می‌شود. شاید ما نتوانیم این موضوع را درک کنیم اما نسل آینده متقاضی چنین مدیاهایی هستند و حاضرند برای آن پول خرج کنند. ما داریم با نگاه گذشته‌گرایی خود تلاش می‌کنیم که بانکی را طراحی کنیم که خدمت مناسبی را به آیند‌گان ارایه دهد. آنچه که قصد دارم بگویم این است که چنین بانکی هنوز در مخیله ما نمی‌گنجد زیرا افراد نسل آتی هنوز مشتری سیستم بانکی نشدند. اما از آنجا که در خصوص یک مفهوم زمانی آنالوگ صحبت می‌کنیم، بانک‌ها می‌بایست اقداماتی انجام دهند تا در قدم‌های بعدی بتوانند خدمت متمایزی را ارایه کنند و کم‌کم در یک نقطه همگرا شوند و بتوانند به نیازهای نسل آینده پاسخ دهند. من فکر می‌کنم که یکی از مفاهیم کلیدی که باید به آن اشاره داشت آن است که بانک‌ها برای اینکه از این گردونه خارج نشوند بهتر است که یک نقش شایسته و در اندازه‌های خود در این عرصه پیدا کنند که من نام آن را به نوعی رهبری ارکستر می‌گذارم.

مدیرعامل هلدینگ فناپ در ادامه ضمن بیان تعبیرش از یک رهبر ارکستر گفت: در واقع این رهبر ارکستر قرار است که با هدایت اجزای مختلف موسیقی گوش‌نواز و یک عرضه خوشایند دلخواه و دلپذیر شود. ما در سال‌های اخیر با این واقعیت مواجه بوده‌ایم که فناوری‌های جدید فناوری‌های قبلی و قدیمی‌تر را کنار می‌زنند و آنها را از دور خارج می‌کنند اما در بسیاری از اوقات در حال خرج کردن برای این فناوری‌های قدیمی هستیم. از آنجا که نمی‌دانیم به کجا می‌خواهیم برسیم این موضوع مدام ما را همراه خود می‌کشد، در واقع هنوز برای ما مشخص نشده که چه ارزشی را قصد داریم خلق کنیم.

این فعال حوزه فناوری با اشاره به فناوری‌های نوین گفت: در حوزه‌هایی مثل بیگ‌دیتا و کامپیوترساینس، فناوری‌ها دارند بر حوزه بانکی اثر می‌گذارند و تمام این‌ها موجب بروز تغییر در بازار می‌شوند. پس هر چقدر که ما از گذشته به آینده حرکت می‌کنیم می‌بینیم که در پیاده‌سازی، مدام با یک سرعت باورنکردنی سیستم بانکی و خدمات بانکی تحت تاثیر فناوری‌های نوین قرار می‌گیرند. یکی از موضوعاتی که ما برای آن آمادگی نداریم و فکر می‌کنم که شاید به عنوان یک پیش‌نیاز می‌بایست در خصوص آن خود را آماده کنیم آن است که ما بعد از آنکه از ارتباط تامین‌کنندگی حوزه فناوری اطلاعات به سمت شریک استراتژیک شدن رفتیم، باید خود را برای یک لایه بالاتر و با سرعت زیادتر آماده کنیم. ما باید به یک همزیستی مسالمت‌آمیز بین نهادهای بانکی و نهادهای فناور برسیم زیرا فعالیت‌های این دو آنچنان با یکدیگر گره می‌خورد که اگر با یکدیگر آشنایی و رابطه نداشته باشند بدون شک یک جایی از گردونه به بیرون پرتاب می‌شوند. در این نقطه فعلی به نظر می‌رسد که شرکت‌های فناور با یک عطش و ولع زیادی به دنبال کسب بازار و درآمد بیشتر هستند اما ما با موانع جدی مثل تفکر سنتی در نظام بانکداری کشور و تفکر سنتی در رگولاتور مواجه هستیم؛ در نتیجه به جای آنکه بین نهادهای فناور و نهادهای بانکی همزیستی به وجود آید، نوعی تصادم بین آنها در حال شکل‌گیری است.

مدیرعامل فناپ خاطرنشان کرد: آنچه که کانال‌های دسترسی بانک را رقم می‌زند در واقع نوعی بانکداری پست‌مدرن است که با کمک فناوری‌ها عملا اجازه می‌دهد که شما یک تجربه جدید و سفر جدید از بانکداری را تجربه کنید؛ تا وقتی که این عوامل که به آن اشاره شد وجود نداشته باشد ما به سمت دیجیتالی شدن به معنای واقعی کلمه حرکت نخواهیم کرد. در خصوص روند کاهش شعب نیز فکر می‌کنم که همه از این موضوع آگاه هستند که به هر حال ما از یک بانکداری سرمایه‌محور و سخت‌افزار‌محور داریم به سمت پلتفرم‌ها و ابزارهای دیگر می‌رویم تا بتوانیم با مشتریان ارتباط برقرار کنیم. سوالی که اینجا به وجود می‌آید این است که خاستگاه این رویا و آنچه اتفاقات حوزه دیجیتالی شدن را رقم می‌زند از کجا می‌آید. به نظر می‌رسد بانک‌ها در جهان دارند لایه کاربر نهایی را واگذار می‌کنند و فین‌تک‌ها مسوولیت این حوزه را به عهده می‌گیرند و حتی در لایه تجمیع‌کنندگی نیز بخش‌هایی از آن واگذار می‌شود. در عمل بانک‌ها با واگذاری مسوولیت‌های‌شان در لبه بازار و در بخش تجمیع یک فرصت کسب‌و‌کاری جدید را برای خود ایجاد می‌کنند و آن هم ایجاد فرصت بیشتر برای ارایه خدماتی است که منجر به فروش داده و تصمیم می‌شود. بانک‌ها باید احساس کنند که منافع جدیدی را از واگذاری مسوولیت‌های‌شان به دست می‌آورند تا بر اساس آن به دنبال شکل‌گیری همکاری با شرکت‌های فناور باشند.

جوانمردی با نگاهی تحلیلی به آینده اضافه کرد: در آینده ما این گونه نمی‌بینیم که یک خدمت را یک بانک صرفا به مشتریان خود ارایه دهد بلکه با تجمیع خدمات تمام بانک‌ها در بازار، مشتری می‌تواند خدمات مورد نظر خود را از مجموعه‌ای از بانک‌ها دریافت کند. اتفاقی که امروز در کشور ما متاسفانه به آن توجه نمی‌شود و در صنعت دیجیتالی شدن بانک‌ها که در وزارت اقتصاد روی آن تاکید شده و ما به سادگی از کنارش عبور می‌کنیم آن است که اگر بانکی نقطه تمایز برای خود تعریف نکند و اعلام نکند خدمت متفاوتی را عرضه می‌کند از گردونه کنار می‌رود. امروز عمده بانک‌های ما خدمات مشابهی را ارایه می‌دهند و در واقع ما شاهد محیطی خواهیم بود که در آن مشتریان می‌توانند خدمات متنوع را از بانک‌های متفاوت و به‌طور همزمان دریافت کنند.

توجه داشته باشید که مشتریان به دنبال کاهش میزان زمان مصرفی هستند و روز به روز نیز تنبل‌تر از قبل می‌شوند، همین امر باعث شده که کسب‌وکارهای زیادی ایجاد شود و البته این یک روند جهانی است.

مدیرعامل فناپ در ادامه با ذکر اینکه هم اکنون در حوزه فناوری کم و کاستی خاصی وجود ندارد، گفت: آنچه تغییر را رقم می‌زند آن است که ما آمادگی انجام تغییر را در اجزا و ذی‌نفعان داشته باشیم که در شرایط فعلی نداریم. در واقع ما با موضوع پارادایم شیفت مواجه هستیم و لازمه آن این است که تفکر ما تغییر کند تا بتوان خدمت‌رسانی به مشتری را نیز متحول کرد. همه آنچه که برای تغییر به آن نیاز داریم «داده» است. بانک‌ها می‌بایست فرهنگ داده‌محوری را در درون سازمان خود شکل دهند اما الان نیز انبوهی از داده‌ها در بانک‌ها وجود دارند که میزان کمی از آنها قابل اعتناست. ما باید این موضوع را برای بانک ها جا بیندازیم که اگر این توجه به داده در بانک‌ها شکل بگیرد جریان‌های درآمدی جدید برایشان شکل می‌گیرد. در واقع بانک‌ها باید متوجه شوند که به واسطه فعالیت شرکت‌های فناور می‌‌توانند افزون بر درآمدهای پیشین، درآمدهای جدید و بازارهای جدید را در اختیار داشته باشند.

جوانمردی تاکید کرد: اگر ما می‌خواهیم به مفاهمه برسیم باید برگ قانع‌کننده‌ای از سوی شرکت‌های فناور برای ارتباط با بانک‌ها داشته باشیم و بتوانیم منافعی را که از ارتباط با ما داشته باشند به بانک‌ها نشان دهیم.

وی در خاتمه در خصوص تعبیرش از پارادایم شیفت بیان کرد: مدیرعامل «بی ام دبلیو» گفته که ما می‌خواهیم یک شرکت فناور باشیم که خودرو تولید می‌کند و سپس حوزه «آی‌تی» مجموعه خود را توسعه داده است. در حال حاضر اما ما با فقدان این تفکر مواجه هستیم و فکر می‌کنیم که حوزه فناوری و بانکی با یکدیگر در یک جا، جمع نمی‌شوند. فراموش نکنیم که ما بیش از آنکه به شتاب در توسعه نیاز داشته باشیم به یک توسعه پایدار و هم‌نوا نیاز داریم و می‌بایست این امر مورد توجه قرار گیرد.