«می‌پازا»، بزرگراه اطلاعات جهانیِ همه‌گیریِ کووید-19

سازمان بهداشت جهانی، روز نهم فروردین 1399 با مشارکت شرکت‌های بزرگ فعال در حوزه فناوری زنجیره بلوکی، پلتفرمی را مبتنی بر فناوری دفتر کل توزیع‌شده (Distributed Ledger Technology) به‌منظور اشتراک‌گذاری داده‌های مرتبط با همه‌گیری ویروس کرونای جدید راه‌اندازی کرد.

نام این پلتفرم «می‌پازا» (MiPasa) است که در بالای «بافتار اَبَردَفتَرِ کل» (Hyperledger Fabric) ایجاد می‌شود تا تشخیص زودهنگام و سریع ناقلان کووید-19 و کانون‌های عفونی شده به این ویروس در سطح جهان، برای کشورهای عضو سازمان بهداشت جهانی امکان‌پذیر شود.

پلتفرم «می‌پازا» با همکاری شرکت فناوری آی.بی.اِم، شرکت رایانه‌ای اُراکل، شرکت زنجیره بلوکی بنگاهی هاسرا (Hacera) و شرکت فناوری اطلاعات مایکروسافت راه‌‌اندازی شده است.

این پلتفرم، تسهیلگرِ «به اشتراک‌گذاری اطلاعات کاملا خصوصی بین افراد، مراجع دولتی و موسسات بهداشتی» است.

داده‌های بهداشتی و داده‌های مکانی مراجع مخفی پروژه، روی این پلتفرم، به‌منظور احصاي دانش‌ها، نگرش‌ها و بینش‌های جهانی، «سیلوسازی» می‌شوند، به‌طوری که امنیت حریم شخصی بیماران، نیز تضمین می‌شود. به این ترتیب، می‌پازا را می‌توان یگانه «پلتفرم بزرگراه اطلاعات قابل راستی‌آزمایی» توصیف کرد. می‌پازا قرار است به‌زودی میزبان آرایه‌ای از ابزارهای تحلیل‌کاوی (analytics) قابل دسترسی برای عموم باشد.

بر اساس اطلاعات وبگاه پروژه مورد بحث:

- می‌پازا می‌تواند کمک کند، روندهایِ همه‌گیری‌شناختی (epidemiological trends) در سطح جهان پایش و آینده‌نگری شوند و نیز با اعمال داده‌های کلان مربوط به مسیرهای شیوع بیماری و رویدادهای ناشی از عفونت کووید-19 به پردازنده‌های قدرتمند هوش مصنوعیِ موجود در گوشه و کنار جهان، ناقلان بدون علامت بیماری کشف شوند.

شماری از موسسات بهداشت ملی در اقصی نقاط جهان نیز در این پروژه مشارکت دارند؛ از آن‌جمله مراکز کنترل و پیشگیری از بیماری‌های ایالات متحده، اروپا و چین، وزارت بهداشت هنگ‌کنگ، حکومت کانادا و کمیسیون بهداشت ملی چین را می‌توان یاد کرد.

مبارزه علیه ویروس کرونا، کاربردهای فناوری دفتر کل توزیع شده (دَکت) را برجسته می‌کند.

همه‌گیری ویروس کرونا، بسیاری از کاربردهای فناوری زنجیره بلوکی را برجسته كرده است.

مثال‌های زیر، شمار اندکی از نمونه‌های پرشمار کاربرد فناوری زنجیره بلوکی و دَکت هستند:

- در تاریخ ششم فروردین 1399 گزارش شد كه «وزارت توسعه جماعتِ» امارات متحده عربی (UAE) در حال اتخاذ راه‌حل‌های مبتنی بر فناوری دَکت (DLT) برای احراز هویت و صدور اسنادی رسمی است که به مشتریان امکان می‌دهد به شیوه‌ای ایمن از خانه به خدمات وزارت توسعه جماعت (Ministry of Community Development) دسترسی داشته باشند.

- در ایالات متحده آمریکا نیز فناوری زنجیره بلوکی به عنوان کارآمدترین وسیله‌ای که از طریق آن می‌توان بسته‌های مشوق ایالات متحده را توزیع کرد، پیشنهاد شده است. به علاوه باید توجه داشت که برخی از طرفدارانِ پیشنهاد مذکور حتی مطرح کرده‌اند که ایالات متحده آمریکا «دلار دیجیتالی» مبتنی بر فناوری دَکت (DLT) نیز راه‌اندازی کند.

- چین، زنجیره بلوکی را در بسیاری از کاربردهایِ یاری‌رسان به تلاش‌های مبارزه علیه کووید-19 به خدمت گرفته است و با استفاده از فناوری دَکت (DLT) شیوع ویروس، سوابق پزشکی، توزیع عرضه لوازم پزشکی، دارو و کمک‌های خیریه را ردیابی می‌کند.

- یک روزنامه‌نگار چینی همچنین از طریق سامانه رمزارز «اِتِریوم» (Ethereum) برای دور زدن سانسور و انتشار مصاحبه خود با یک پزشک مستقر در ووهان در مورد همه‌گیری این بیماری استفاده کرده است.

 

مزایای زنجیره‌‌های بلوکی مجوزبنیان

زنجیره‌های بلوکی مجوزبنیان، شبکه‌های زنجیره بلوکی هستند که دسترسی به آنها نیاز به مجوز دارد. در این نوع زنجیره بلوکی، لایه‌ای کنترلی در بالای زنجیره بلوکی اجرا می‌شود که کنش‌های اجرا شده توسط اعضای مجاز را اداره می‌کند. بدیهی است که زنجیره‌های بلوکی مجوزبنیان کاملا متفاوت از زنجیره‌های بلوکی خصوصی و عمومی کار می‌کنند. آنها ساخته و پرداخته شده‌اند تا بدون زیر پا گذاشتن و بدون قربانی کردن جنبه اقتدار یک نظام متمرکز، بتوان از مزایای زنجیره‌های بلوکی بهره‌مند شد بنابراین، اساسا یک تفاوت بزرگ میان یک زنجیره بلوکی مجوزبنیان و زنجیره بلوکی غیرمجوزبنیان وجود دارد و آن، تفاوت در نحوه تعامل اعضا با شبکه زنجیره بلوکی است. نظام مجوزبنیان را سامانه‌ای دارای محدودیت در گزینش مشارکت‌کنندگان و اعضای هم‌راي می‌دانند که این محدودیت باعث می‌شود تا شبکه‌های مجوزبنیان، بسیار آراسته پیکربندی و توسط صاحبان‌شان به‌شدت کنترل شوند. بااین حال، ایجاد یک سامانه زنجیره بلوکی مجوزبنیان، چندان هم نامطلوب نیست بلکه برعکس، ایجاد یک شبکه زنجیره بلوکی مناسب، اغلب در کانون توجه مدیران قرار دارد. به همین دلیل، چارچوب‌های زنجیره بلوکی مجوزبنیانِ بسیار مشهور و محبوبی وجود دارند؛ از آن ‌جمله‌اند: هایپرلجز (Hyperledger)، کئوروم (Quorum)، کُردا (Corda) و بسیاری دیگر.

 

ماخذ خبر:

https://cointelegraph.com/news/world-health-organization-launches-blockchain-platform-to-fight-covid-19