هفته نامه عصر ارتباط
اولیـن و پرتیـراژتـرین هفتـه نـامه ICT کشـور
هفته نامه عصر ارتباط - اولین و پر تیراژترین هفته نامه iCT کشور

چارچوب‌ها برای فین‌تک‌ها مشخص می‌شود

شرکت شاپرک به‌عنوان بازوی اجرایی رگولاتور بانکی در چند سال گذشته به منظور ساماندهی اوضاع آشفته صنعت پرداخت تمرکز اصلی خود را روی این موضوع معطوف کرده بود. اما امسال صنعت پرداخت کشور با پدیده‌های نوظهوری به نام فین‌تک‌ها جدی‌تر از سال‌های گذشته مواجه شد، موضوعی که نه می‌توان در برابر آن بی‌تفاوت بود نه می‌توان در شرایط فعلی که قانو‌ن‌گذار هنوز خط مسیر مشخصی برای آن مشخص نکرده برنامه‌ای جدی برای آن داشت. البته محسن قادری، مدیرعامل شاپرک در صنعت پرداخت معروف به مردی برای تمام فصول است؛ چه در روزهای سخت و چه در روزهایی که هنوز نیامده است. او با درک این موضوع که نمی‌توان در برابر پدیده‌های نوظهور مقاومت کرد، در سومین نمایشگاه تراکنش حامی جشنواره فین‌تک‌ها شد، تا از نزدیک با دغدغه‌های این صنف جوان آشنا شود. به منظور بررسی مشکلات و راهکارهای مدنظر شاپرک با وی گفت‌وگو کردیم که می‌خوانید.

*در ابتدا بفرمایید چرا شاپرك حامی ویژه جشنواره فین‌تك‌ها در نمایشگاه تراكنش شد؟

اول از همه، مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) امسال را سال «اقتصاد مقاومتی، تولید – اشتغال» نامیده‌اند و همه نهادها و سازمان‌ها موظفند در حوزه مسوولیت خود جهت‌گیری متناسب با این نام‌گذاری داشته باشند. بر همین اساس شاپرك هم تصمیم گرفت در حوزه فعالیت خود كه نوآوری مالی هم بخش مهمی از آن است، حضوری اثربخش داشته باشد. از آنجا كه توجه به فین‌تك‌ها و درك و حل موانع و معضلات آنها هر دو مقوله اشتغال و تولید را پوشش می‌دهد، حمایت از این شركت‌های نوپا را در دستور كار خود قرار دادیم. البته اتخاذ این رویكرد از سوی بانك مركزی هم به شاپرك ابلاغ شده است و ما مكلف به پایش و رصد بازار فناوری‌های مالی در كشور شده‌ایم.

*البته تاکنون به‌نظر می‌‌رسید شاپرک متمرکز بر صنعت پرداخت است.

در واقع شناسایی فرصت‌های پیش ‌رو در زمینه نوآوری‌های مالی به‌ویژه در حوزه پرداخت الكترونیكی به منظور همگامی با فضای كسب‌وكار بین‌المللی، بدون ورود به بازار كسب‌وكار، از وظایف ذاتی شركت شاپرك بوده و هست. اگرچه فعالان حوزه پرداخت الكترونیكی، شاپرك را به‌عنوان بازوی نظارتی بانك مركزی می‌شناسند، اما وظایف توسعه‌ای شاپرك، ابدا كمتر از وظایف نظارتی آن نیست. البته غالب بودن وجه نظارتی شاپرك، به دلیل اقدامات موثر نظارتی شاپرك در شبكه پرداخت الكترونیكی كشور در سال‌های گذشته است‌؛ زیرا شبكه پرداخت الكترونیكی كشور در سال‌های پیش از تاسیس شاپرك به‌صورت جزیره‌ای و بدون سازوكار مدون و مشخص و به اقتضای نیاز یا بضاعت متولیان آن اداره می‌شد. به این ترتیب بدیهی بود كه پس از تاسیس شاپرك در سال 1390، عمده تمركز این شركت روی ساماندهی حوزه پرداخت الكترونیكی كشور متمركز شود‌؛ اما امروز پس از گذشت نزدیك به شش سال از آن زمان و ابلاغ بیش از 60 مستند نظارتی در زمینه‌های فنی، امنیتی و كسب‌وكاری و انجام مكرر ممیزی دوره‌ای و موردی از شركت‌های ارایه‌دهنده خدمات پرداخت، با اطمینان می‌توان شبكه پرداخت الكترونیكی كشور را شبكه‌ای منسجم، امن و كارا نامید.

*یعنی معتقدید شاپرک راهی جز توجه به حوزه فین‌تک‌ها ندارد؟

بله. در طول سال‌های گذشته، فعالیت‌های توسعه‌ای هم در كنار فعالیت‌های نظارتی مد نظر بوده است، اما اكنون به‌واسطه تغییر قابل توجه فضای كسب‌وكار و ورود موثر فین‌تك‌ها كه به تغییر جهت صنعت بانكداری و پرداخت الكترونیكی منجر شده است، توجه ویژه به این كسب‌وكارهای نوین فناورانه اجتناب‌ناپذیر است‌؛ در غیر این‌صورت امواج سهمگین نوآوری‌های مالی كه بر دریای پرتلاطم فناوری سوار شده‌اند، همه نظام بانكی و پرداخت كشور را در خود فرو خواهند برد.

*آیا این حمایت مقطعی و محدود به این همایش است، یا به‌صورت مدون در برنامه اقدامات شركت شاپرك قرار دارد؟

جایگاه شركت شاپرك در شبكه پرداخت الكترونیكی كشور به گونه‌ای است كه می‌تواند به طرق مختلف این كسب‌وكارها را مورد حمایت قرار دهد. برای مثال، همان‌طور كه در طول برگزاری این رویداد هم شاهد خواهید بود، ما فضایی را برای برگزاری جلسه با فین‌تكی‌ها اختصاص داده‌ایم. در واقع بنا داریم این سه روز را به برگزاری نشست و شنیدن نظرات این دوستان اختصاص دهیم. طوری برنامه‌ریزی كرده‌ایم كه مدیران و كارشناسان شركت شاپرك در طول برگزاری همایش، در همان طبقه برگزاری رویداد، حضور داشته باشند و علاوه بر بررسی مشكلات و محدودیت‌های تیم‌های فین‌تك، به سوالات آنها در حوزه‌های رگولاتوری، فنی و امنیتی پاسخ دهند. البته رویكرد شركت شاپرك، ورود به حوزه كسب‌و‌كار فین‌تك‌ها نیست و می‌خواهیم در كنار معرفی زیرساخت‌های فراهم شده و شرایط بهره‌مندی از این زیرساخت‌ها، با شناسایی نیازهای مقرراتی و زیرساختی فین‌تك‌ها، نسبت به بررسی مجدد و ایجاد شرایط مناسب برای توسعه فضای فعالیت و پشتیبانی از ایشان اقدام کنیم. برگزاری جلسات هم‌اندیشی محدود به این سه روز نخواهد بود و قصد داریم این روند را به‌صورت دایمی در شاپرك پیگیری كنیم.

*با توجه به اینكه شاپرك بازوی بانك مركزی در صنعت پرداخت الكترونیكی كشور است، چه تغییراتی لازم است در حوزه رگولاتوری اعمال شود تا كسب‌وكارهای فین‌تكی در پیاده‌سازی و اجرای ایده‌های خود با محدودیت كمتری مواجه شوند؟

فین‌تك‌ها در همه جای دنیا با محدودیت‌های رگولاتوری دست‌وپنجه نرم می‌كنند و این امر فقط محدود به ایران نیست. اساسا رگولاتورهای مالی و بانكی - همان‌طور كه از اسمشان هم پیدا است - به دنبال شناسایی و كاهش ریسك در عملیات مالی و بانكی هستند تا با مدیریت ریسك از رقابت اصولی، در عین رعایت استانداردهای فنی و امنیتی، اطمینان حاصل كنند. فین‌تك‌ها در طرف مقابل به‌دنبال یافتن راه‌های خلاقانه به‌منظور تسهیل تجربه‌های كاربری و ایجاد خدمات جدید هستند‌؛ بنابراین هماهنگی و سازش كامل این دو بازیگر در عرصه مالی و بانكی به‌راحتی ممكن نیست. با این حال آنچه موجب رونق كسب‌وكارهای این صنعت در درازمدت بوده است، اثر متقابل رگولاتوری و نوآوری در طول زمان است‌؛ به عبارت دیگر درك متقابل این دو گروه از نگرانی‌ها و نیازمندی‌های یكدیگر، ضامن توسعه مؤثر و ماندگار صنعت خواهد بود و برعكس، عدم به رسمیت شناختن هر یك از این دو توسط دیگری، یا سبب ركود صنعت و یا افزایش ریسك‌ها و مخاطرات خواهد شد.

سؤال طرح شده سوالی خوبی است‌؛ اما جواب آن با توجه به میزان شناختی كه رگولاتور از فضای كسب‌وكار و روش‌های خلاقانه مبتنی بر فناوری دارد تغییر خواهد كرد. یكی از دلایل حضور شاپرك در جشنواره فین‌تك و حمایت از این بخش افزایش شناخت از نیازهای فین‌تك و یافتن پاسخ دقیق‌تر به سوال شما است. هر چه این شناخت بیشتر باشد اقدامات اجرایی سریع‌تر و موثرتر خواهد بود. بدیهی است پس شناخت كامل و دقیق از وضعیت كسب‌و‌كار فین‌تك‌ها، و نیازمندی‌ها و موانع پیش روی آنها، اصلاح دستور‌العمل‌ها یا بازنگری آنها در جهت تسهیل فضای كسب‌وكار در این حوزه از مهم‌ترین اقدامات شاپرك خواهد بود. همچنین ایده‌هایی كه نیازهای شبكه پرداخت الكترونیكی كشور را به شكل بهتری پوشش بدهند، در اولویت توسعه‌ای شاپرك قرار خواهند گرفت.

*اقدامات عملی رگولاتور بانکی در این موضوعات چه بوده است؟

البته اقداماتی كه بانك مركزی طی چند ماه گذشته در این راستا صورت داده است به شكل قابل توجهی به توسعه فضای كسب‌و‌كار فین‌تك‌ها منجر خواهد شد. به‌عنوان مثال، معرفی زیرساخت نشان‌گذاری كشور كمك مؤثری برای توسعه كسب‌و‌كارهای فین‌تك‌ها خواهد بود؛ چراكه استفاده از این زیرساخت بخش عمده‌ای از نگرانی‌های امنیتی رگولاتور را كاهش داده و به فین‌تك‌ها اجازه می‌دهد فارغ از دغدغه‌های امنیتی به توسعه خدمات خود فكر كنند. همچنین سیاست‌های بانك مركزی در خصوص فناوری مالی كه چندی پیش ابلاغ شد، نشان می‌دهد كه رگولاتور مالی و بانكی كشور در مورد فین‌تك‌ها به سمت باز كردن فضای كسب‌و‌كار و كاهش محدودیت‌ها، البته در چارچوب معین و منطبق با استانداردها، سمت گرفته است. رویكردی كه با حذف فرایندهای ارایه مجوز و جایگزین كردن آن با اعلام چارچوب‌ها و نقش‌ها در صنعت بانكداری و پرداخت الكترونیكی كشور، عامل بسیار مهمی در باز شدن فضای كار برای فین‌تك‌ها خواهد بود.

*و به‌عنوان سؤال آخر، چه توصیه‌ای برای كسب‌و‌كارهای نوپای فین‌تك دارید؟

توصیه‌های متعددی برای توسعه و پا گرفتن كسب‌و‌كارهای فین‌تك وجود دارد كه بیشتر آنها در سمینارها و كارگاه‌ها ارایه می‌شوند و البته در اینترنت نیز در دسترس است‌؛ اما مشكل اساسی، استقلال این مطالب از شرایط جاری، زیرساخت‌های موجود و مقررات حاكم بر حوزه مالی كشور است. وقوف از شرایط جاری كشور در كنار توجه به مطالب مستقل یاد شده امری ضروری است و برای این منظور، شاپرك علاوه بر ایجاد شرایط گفت‌وگوی حضوری، قصد برگزاری دو كارگاه را در همایش تراكنش ایران دارد. همچنین همان‌طور كه گفته شد، همكاران ما در طول این رویداد سه روزه آماده شنیدن نظرات، پیشنهادها و موانع پیش ‌روی فین‌تك‌ها هستند.

درج دیدگاه

بررسی بازی