همراه ما باشید
هفته نامه عصر ارتباط
اولیـن و پرتیـراژتـرین هفتـه نـامه ICT کشـور

اگر قرار است فیلتر شوند، امروز بهتر از فرداست

چندگانه عجيب تلگرام طلايي و هاتگرام

كاوه درفشانی

چندي پيش بود كه صحبت‌هاي يك نماينده مجلس به نقل از وزير اطلاعات كه در آن گفته شده بود تلگرام طلايي متعلق به خودمان است خبرساز شد. مدتی قبل از آن هم معاون فرهنگي قوه قضاييه اعلام كرد كه تلگرام‌طلايي يكسري موارد را لحاظ كرده و به همين علت باز ماندنش بلامانع است.

در اين ميان وزارت ارتباطات نيز منكر واگذاري هرگونه امكانات و تسهيلات به نسخه‌هاي ايراني تلگرام شده بود. حال اما شاهد روي ديگر اين سكه و بروز انتقاداتي هستيم كه البته تا اين لحظه بي‌پاسخ مانده‌اند و در نتيجه با پازلي عجيب رو‌به‌رو شده‌ايم.

در چنين شرايطي معاون فضاي مجازي دادستان كل كشور و دبير كميته فيلترينگ به عنوان يكي ديگر از مقامات قضايي، هاتگرام و تلگرام طلايي را درواقع دو فيلترشكن ناميد كه مانع مهاجرت 70درصد كاربران تلگرام به پيام‌رسان‌هاي داخلي شده‌اند.

وي گفته بود وزارت ارتباطات (دولت) 200 سرور از بيت‌المال را در اختيار اين اپليكيشن‌ها گذاشته است. اما اين پايان كار نبود و مدير يكي از پيام‌رسان‌هاي داخل هم در مجموعه تویيت‌هايي به تندي از شركت راهكار سرزمين هوشمند(سازنده تلگرام طلايي) انتقاد كرده و گفته بود كه يك شركت توليدكننده فيلترشكن بومي دانش‌بنيان تلقي شده و از تسهيلات برخوردار شده است.

مدير اين پيام‌رسان بومي همچنين گفته بود روتر شركت سازنده تلگرام طلايي ارتباط مستقيم با روتر شركت زيرساخت دارد؛ وي با انتقاد از وزير ارتباطات گفته بود بر اساس چه مجوزي اين امكانات در اختيار تلگرام‌طلايي و هاتگرام گذاشته شده است.

شركت سازنده تلگرام طلايي و هاتگرام پيش از اين در مصاحبه با هفته‌نامه عصر ارتباط گفته بود هيچ امكاناتي از سمت دولت نگرفته‌ايم و وزارت ارتباطات نيز منكر اعطاي تسهيلات به آنها شده بود اما فعلا خبری از تکذیب ادعاهاي مطرح شده در خصوص دريافت امکانات از شركت زيرساخت نیست.

انتقادات دادستان كل كشور از تلگرام‌طلايي

هفته گذشته عبدالصمد خرم‌آبادی، دبیرکارگروه تعیین مصادیق محتوای مجرمانه از اختصاص 200 سرور به تلگرام طلایی از محل بیت‌المال خبر داد و از حمايت از تلگرام طلايي كه به زعم او يك نوع فيلترشكن داخلي است انتقاد كرد. وي گفت: وقتی تلگرام در ایران فیلتر شد برخی به سرعت برای کمک به این پیام‌رسان دست‌به کار شدند. وعده پیام‌رسان بومی به مردم داده شد که تلگرام‌طلایی را مانند دامی بر سر این وعده قرار دادند و به آن 200 سرور داده شده و به این وسیله تلگرام زنده مانده است.

كمي بعد از اين اظهارات، خرم‌آبادی در اظهارنظري ديگر شفافیت در انتقاد را بیشتر کرده و ابراز داشت: "هاتگرام و طلاگرام پیام‌رسان نیستند. آن‌ها در واقع دو فیلترشکن داخلی با مدیریت واحد هستند که بطور غیر قانونی و بر خلاف دستور قضایی با امکانات وزارت ارتباطات دسترسی کاربران ایرانی را به شبکه اجتماعی فیلتر شده "تلگرام" فراهم می‌کنند."

از منظر دبير كميته فيلترينگ بعد از فیلتر تلگرام حدود ۳۰ درصد کاربران آن فعالیت خود را به پیام‌رسان‌های داخلی منتقل کرده‌اند. اگر امکانات و پهنای باندی که در اختیار هاتگرام و طلاگرام گذاشته شده به پیام‌رسان‌های داخلی داده شود، قطعا آنها خدماتی بهتر از تلگرام به مردم عرضه خواهند کرد.

خرم‌آبادي معتقد است در حال حاضر علی‌رغم اینکه امکان جایگزینی کامل پیام‌رسان‌های داخلی به جای تلگرام وجود دارد و با وجودی که پیام‌رسان‌های داخلی توان ارایه خدمات به همه کاربران ایرانی را دارند، برخی از مسوولان فضای مجازی کشور نگاه مایوسانه به توان داخلی دارند و در نتیجه به جای برنامه‌ریزی برای قطع ید کامل تلگرام هنوز به دنبال رونق فیلترشکن‌های داخلی مانند طلاگرام و هاتگرام هستند.

دبير كميته فيلترينگ مي‌گويد: در ابتدای امر قرار بر این بوده که فعالیت کنترل شده هاتگرم و طلاگرام موجبات مهاجرت آرام کاربران به پیام‌رسان‌های داخلی را فراهم کند و به محض اینکه تعداد کاربران آنها به حدود 10 میلیون نفر رسید ارتباط آنها با تلگرام قطع و کاربران آنها به یک پیام‌رسان قوی داخلی منتقل شوند. ولی علی‌رغم اینکه که هم اکنون تعداد کاربران این دو فیلترشکن به بیش از ۲۶ میلیون نفر رسیده تاکنون به این وعده عمل نشده است.

از نظر دبير كميته فيلترينگ اجازه ادامه فعالیت به فیلتر‌شکن‌های داخلی (هاتگرام و طلاگرام) علاوه بر تبعات سوء و آسیب‌های فرهنگی، امنیتی و اجتماعی ناشی از سلطه بیگانه بر فضای مجازی کشور باعث نابودی پیام‌رسان‌های داخلی و از بین رفتن این صنعت و هزاران شغلی است که قرار است در بستر شبکه‌های اجتماعی داخلی ایجاد شود.

 

انتقاد مدير پيام‌رسان بومي از تلگرام‌طلايي

همانطور که ذکر شد به دنبال اطلاعاتي كه در خصوص كمك‌هاي دولتي به تلگرام‌طلايي توسط دبير كميته فيلترينگ منتشر شد، مدیر یکی از پیام‌رسان‌های داخلي نيز مسايل و نكته‌‌هاي تازه‌اي را در اين خصوص مطرح كرد.

مدیر این پیام‌رسان داخلی گفته بود، بررسی‌های فنی‌اش نشان می‌دهد که شرکت ایرانی كه اقدام به توسعه این بسترها (تلگرام طلايي و هاتگرام) کرده، توانسته مجوز دانش‌بنیان از معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری اخذ کند. به اين ترتيب در واقع نقد صریح این مدیر پیام‌رسان داخلی به دانش‌بنیان بودن تولید فیلترشکن در کشور و دانش‌بنیان نشدن کسب‌وکار خودش است.

مدير اين پيام‌رسان در سلسله‌توییت‌هایی با عنوان «چگونه از فیلترشکن بومی شرکت "راهکار سرزمین هوشمند" استفاده کنیم»؛ اقدام به آموزش استفاده از فیلترشکن‌های هاتگرام و طلاگرام که توسط یک شرکت دانش‌بنیان داخلی توسعه داده شده، كرده است.

وي معتقد است تلگرام طلايي يك نوع فیلترشکن است و با كنايه به مزایای استفاده از فیلترشکن و پروکسی بومی پرداخته و گفته: محاسبه تعرفه نیم‌بها (برای اینکه تمامی شرکت‌های اینترنتی فکر می‌کنند شما دارید از اینترنت داخلی استفاده می‌کنید) و در دسترس قرار گرفتن تمامی سایت‌های فیلترشده از جمله سایت‌های غیراخلاقی از جمله مزاياي استفاده از تلگرام طلايي و هاتگرام هستند!

وی با تاکید بر اینکه "دو سال است درخواست دانش‌بنیانی داده که به سرانجام نرسیده است" به كنايه ابراز داشته: تولید فیلترشکن بومی، دانش‌بنیان‌تر از تولید پیام‌رسان بومی است! شرکت راهکار سرزمین هوشمند تولیدکننده طلاگرام و هاتگرام دانش‌بنیان است اما هیچ کدام از شرکت‌های پیام‌رسان داخلی دانش‌بنیان نیستند.

فیلترینگ امروز بهتر از فردا

حالا ظاهرا چرخه تکراری فیلتر می‌شود و فیلتر نمی‌شود که مدت‌ها در مورد تلگرام بر سر زبان مسوولان بود، در مورد نسخه‌های ایرانی هاتگرام و تلگرام‌طلایی در حال تکرار است.

نکته اینجاست که در مورد تلگرام این چرخه بسته شود و باز می‌ماند آنقدر تکرار شد تا بر بستر تلگرام بالغ بر 40 میلیون کاربر ایرانی و تعدادی کسب‌وکار شکل گرفت و در اوج کاربری و محبوبیت فیلتر شد که همین موضوع نارضایتی‌های زیادی را به دنبال داشت که البته همچنان نیز ادامه دارد.

لذا در مورد زمزمه‌های لزوم فیلترینگ تلگرام‌طلایی و هاتگرام نیز باید گفت اگر بنا بر توقف فعالیت آنهاست، امروز هزینه انسداد آنها به مراتب کمتر از فردا خواهد بود، چراکه علاوه بر تداوم سرمایه‌گذاری‌های شرکت سازنده، در صورت باز ماندن این اپلیکیشن‌ها، احتمال گرایش و افزایش کاربران بیشتر و در نتیجه شکل‌گیری کاربری‌ها و کسب‌وکارهای بیشتری نیز خواهیم بود.

فارغ از موافقت یا مخالفت با فیلترینگ، در چنین شرایطی این پیام‌رسان‌ها هر چه دیرتر فیلتر شوند، لاجرم نارضایتی‌ها، تبعات و هزینه‌های بیشتری در پی خواهند داشت.

لذا از مسوولان امر انتظار می‌رفت خود با هماهنگی و مذاکره این موضوع را حل کرده و سپس اجازه گسترش فعالیت این اپلیکیشن‌ها را می‌دادند نه آنکه مجوز فعالیت را صادر کرده و حالا زمزمه مسدودسازی و انتقاد از آن را سر دهند.

درج دیدگاه

بررسی بازی