پدیده‌ای که صدای شرکت‌های بازاریابی آمریکا را درآورده

کاسبی گوگل با کلیک‌های ايرانی

نادر نينوايي

کاسبی گوگل با کلیک‌های ايرانی

بر اساس گزارشي كه چندی پیش منتشر شد، مشخص شده كه گوگل در كشورهايي همچون ايران، كره‌شمالي و سوريه كه تحت تحريم‌هاي آمريكا هستند اقدام به نمايش تبليغات پولي آن هم برای شرکت‌های آمریکایی كرده است، موضوعی که حالا صدای مدیران بازاریابی شرکت‌های آمریکایی را درآورده که گوگل به این ترتیب پول تبلیغات این شرکت‌ها را هدر می‌دهد.

«كريستين ونزل» به عنوان كسي كه سال‌ها مدیر تحقیقات یک شرکت بازاریابی وب مستقر در پنسیلوانیا بوده، زمان زیادی را صرف مطالعه در مورد افرادی که از تبلیغات گوگل استفاده مي‌كنند، كرده است. او همواره سعي داشته تا نحوه برخورد مردم را در خصوص تبليغات بررسي كند تا ببيند كه مثلا مردم پنسيلوانيا و مردم كاليفرنيا به چه ميزان روي يك تبليغات خاص كليك مي‌كنند.

وي سپس بر اساس ميزان اثربخشي يك تبليغ براي منطقه‌اي خاص، مدل طراحي تبليغ را اعلام مي‌كند.

اما ونزل اخیرا و در زمان بررسي گوگل‌ادز متوجه مورد عجيبي شد. در حالي كه مي‌بايست كمپين طراحي شده براي يك شركت نرم‌افزاري آمريكايي صرفا برای كشورهاي ایالات متحده، استرالیا، کانادا، آفریقای جنوبی و انگلستان در گوگل به نمايش درآيد اما این تبلیغ براي مردم کشورهایی که از سوی آمریکا تحریم هستند یعنی ایران، سوریه، سودان، كره شمالی و كوبا نیز نشان داده شده بود.

او می‌گوید: تمام اين كشورها مشمول تحريم‌هاي آمريكا يا تحريم‌هاي بين‌المللي شده‌اند و مشتری این محصولات نیستند، با این وجود اما هر زمان که روی تبلیغات کلیک مي‌كردند گوگل شركت نرم‌افزاري صاحب آگهي را شارژ كرده و از آن پول مي‌گرفت.

به گفته او، اگرچه در اين مورد خاص مبلغ شارژ شده براي نمايش تبليغ در ايران صرفا 100 دلار بوده اما چون ايرانيان به هيچ وجه نمي‌توانند خدمات موجود در تبليغ را خريداري كنند در واقع مثل اين بود كه اين  100دلار دور ريخته شده است.

اما وقتی ونزل سعی کرد این کشورها (ايران،كوبا و...) را از ليست نمايش تبليغ گوگل خارج كند، فهمید که نمی‌تواند به راحتی این کار را انجام دهد و گوگل مانع این کار می‌شود.

با این حال گوگل هنوز و برای کسب درآمد راحت‌تر و سریع‌تر این تبلیغات را برای کشورهایی نظیر ایران که حتی بازار هدف محصولات آمریکایی نبوده و امکان خرید آنها را ندارند، نمایش می‌دهد.

ونزل معتقد است اين شيوه كاري گوگل به اين علت اتخاذ شده كه درآمدهاي گوگل را افزايش دهد. بررسي‌هاي بيشتر مشخص كرده سال‌ها است كه گوگل يك چنين روندي دارد و برخي از تبليغات را براي شش كشور تحت تحريم نمايش داده و از تبليغ‌كنندگان پول دريافت مي‌كند. در واقع تبليغات مشتريان گوگل در برخي موارد در جاهايي به نمايش در مي‌آيد كه فايده‌اي براي شركت‌ها ندارد.

سخنگوي گوگل البته اين ادعا را رد مي‌كند و به شكل كلي صرفا توضيح مي‌دهد كه در شش كشور تحت تحريم خدماتي ارايه نمي‌دهد.

مي‌توان در جمع‌بندي گفت در واقع در حالي كه نمي‌توان تبليغات گوگلي برای شش كشور مورد تحريم از جمله ايران سفارش داد اما اگر هدف تبليغ خود را بريتانيا قرار دهيد ممكن است افرادي در ايران نيز اين تبليغ را ببينند و گوگل بابت آن از شما پول بگيرد!

البته برخي نيز معتقدند كه علت نمايش تبليغات غيرمرتب براي ايران الگوريتم‌هاي گوگل است به اين معني كه وقتي شما تصميم مي‌گيريد تبليغي را براي افرادي در ايالات متحده بفرستيد، گوگل اين تبليغ را براي همه كساني كه محل زندگي خود را در حسابشان اين كشور معرفي كرده‌اند مي‌فرستد حتي اگر مستقر در ايران باشند. فيس‌بوك در اين خصوص اما بهتر از گوگل عمل مي‌كند و تبليغات را صرفا براي كساني كه اخيرا در كشور هدف بوده‌اند، نمايش مي‌دهد.

صاحب‌نظران عدم حذف تيك نمايش براي شش كشور تحت تحريم توسط گوگل را حربه اين شركت براي كسب درآمد بيشتر مي‌دانند. تا كنون گوگل حاضر نشده توضيح دهد كه چرا اجازه نمي‌دهد تيك عدم نمايش تبليغ در اين كشورها را انتخاب كرد و برخي اين اقدام گوگل را نوعي كلاهبرداري ارزيابي مي‌كنند.

به هر حال فعلا که به نظر می‌رسد گوگل به این ترتیب در حال استفاده از کاربران ایرانی است. اما اگر کنجکاوید که چرا این مساله برای گوگل مهم است، بد نیست بدانید درآمد اصلی گوگل اصولا از تبلیغات است و کافی است بدانید که سال گذشته گوگل 116 میلیارد دلار از این محل درآمد کسب کرده است!