مدیرعامل شرکت ارتباطات زیرساخت با بیان اینکه به طور متوسط روزانه ۱۵۰ تا ۱۸۰ هزار رخداد امنیتی خارج به داخل و روزانه بین ۲۵۰ تا ۳۰۰ هزار حمله داخل به داخل رخ می دهد، گفت: حتی در ایام جنگ هم این حملات سایبری کاهش نیافت که چنین حجمی از حملات سایبری نشاندهنده آلودگی شبکه است.
به گزارش عصر ارتباط ، روز دوشنبه در نشست خبری با تشریح شرایط حاکم بر شبکه ارتباطی کشور و جایگاه این شرکت در اکوسیستم دیجیتال کشور، گفت: شرکت ارتباطات زیرساخت بهعنوان متولی ارتباطات بیناستانی و بینالملل، نقش محوری در تامین ارتباطات صوت و داده کشور دارد.
وی افزود: این شرکت بیش از ۴۰۰ مرکز و ایستگاه در سراسر کشور در اختیار دارد و شبکه فیبر نوری آن بیش از ۸۶ هزار کیلومتر را پوشش میدهد. شبکه انتقال نوری، شبکه IP، مراکز تبادل ترافیک داخلی، درگاههای بینالملل و ارتباطات بینالملل از مهمترین اجزای زیرساخت ارتباطی کشور هستند که در اختیار شرکت ارتباطات زیرساخت قرار دارند.
توسعه ظرفیت شبکه، اولویت نخست زیرساخت در دولت چهاردهم
اکبری، توسعه زیرساختها و افزایش ظرفیت شبکه را مهمترین محور اقدامات شرکت ارتباطات زیرساخت در دو سال گذشته عنوان کرد و گفت: آغاز دولت چهاردهم همزمان با اجرای برنامه هفتم توسعه بود و بسیاری از اهداف این برنامه در حوزههایی مانند توسعه فیبر نوری، شبکههای نسل جدید و توسعه خدمات دیجیتال، بهصورت مستقیم یا غیرمستقیم به ظرفیتسازی در شبکه زیرساخت کشور نیاز داشت.
معاون وزیر ارتباطات ادامه داد: بر همین اساس، از ابتدای دولت چهاردهم مجموعهای از پروژهها در تمامی لایههای شبکه تعریف و اجرا شد که بخشی از آنها در هفته دولت با حضور رئیسجمهوری به بهرهبرداری رسید و بخش دیگری نیز حداکثر تا یک سال آینده وارد مدار خواهد شد.
وی با بیان اینکه تمامی توسعههای مورد نیاز برای تحقق اهداف برنامه هفتم توسعه در حوزه مسئولیت شرکت ارتباطات زیرساخت در حال انجام است، افزود: پروژههای IGW و IP-MPLS به بهرهبرداری رسیدهاند و طی یک سال گذشته ظرفیت شبکه IP کشور بیش از ۵۰ درصد افزایش یافته و ظرفیت شبکه IP ملی به بیش از ۱۰۰ ترابیت بر ثانیه رسیده است.
اکبری همچنین از تحول فناوری شبکه IP کشور خبر داد و گفت: علاوه بر افزایش ظرفیت، فناوری شبکه نیز بهطور کامل متحول شده و به سمت شبکههای مبتنی بر نرمافزار، اتوماسیون و فناوریهای روز حرکت کرده است.
وی افزود: در شبکههای IXP و IGW نیز اقدامات مشابهی برای افزایش ظرفیت و ارتقای فناوری انجام شده و پروژه توسعه شبکه انتقال نیز پیشرفت مناسبی دارد و ظرفیت این شبکه تا پایان سال به بیش از ۱۰۰ ترابیت بر ثانیه خواهد رسید.
راهاندازی شبکه بحران برای حفظ سرویسهای حیاتی
مدیرعامل شرکت ارتباطات زیرساخت یکی از اقدامات مهم این شرکت در یک سال گذشته را راهاندازی شبکه بحران عنوان کرد و گفت: با توجه به اهمیت زیرساختهای ارتباطی کشور، همواره این نگرانی وجود داشت که در صورت از دست رفتن سایتهای حیاتی، سرویسهای حساس کشور دچار اختلال شوند.
وی ادامه داد: به همین منظور، از نخستین روز جنگ ۱۲ روزه، پروژه شبکه بحران آغاز شد تا در صورت از بین رفتن سایتهای حساس به هر دلیل، سرویسهای حیاتی کشور همچنان برقرار بمانند.
اکبری، ارتباطات صوتی، تراکنشهای بانکی و برخی خدمات حساس حوزه دیجیتال از جمله خدمات لجستیکی را از مهمترین سرویسهای حیاتی برشمرد و افزود: این پروژه که از سالها قبل مطرح بود اما به سرانجام نرسیده بود، در جریان جنگ ۱۲ روزه آغاز شد و در ادامه و در جریان جنگ ۴۰ روزه تکمیل شد و اکنون در حال ارائه خدمت است.
توسعه شبکه بینالمللی برای افزایش تابآوری ارتباطات
معاون وزیر ارتباطات با اشاره به اقدامات انجامشده برای افزایش تابآوری شبکه بینالمللی کشور، اظهار کرد: در بخش بینالملل، تعداد نقاط حضور شبکه در خارج از کشور افزایش یافته تا مدیریت قطعی لینکهای بینالمللی و مقابله با حملات سایبری با انعطاف و تابآوری بیشتری انجام شود.
وی افزود: این پروژه حدود یک ماه پیش به بهرهبرداری رسید و توسعه آن در نقاط مهم تبادل ترافیک جهان نیز ادامه خواهد یافت تا شبکه درگاههای بینالمللی کشور فراتر از مرزها توسعه پیدا کند.
اکبری با تاکید بر اینکه توسعه شبکه بینالمللی تنها به افزایش ظرفیت ارتباطی محدود نمیشود، گفت: هدف ما این است که حضور شبکه ایران در نقاط مهم تبادل ترافیک جهان افزایش یابد و از ظرفیت ژئوپلیتیکی کشور برای اتصال اکوسیستم دیجیتال منطقه استفاده شود.
رشد حدود ۱۰۰ درصدی ترانزیت ترافیک در دو سال
مدیرعامل شرکت ارتباطات زیرساخت، توسعه ظرفیت ترانزیت داده از مسیر ایران را یکی از محورهای مهم فعالیت این شرکت دانست و گفت: استفاده از ظرفیت جغرافیایی و ژئوپلیتیکی ایران برای ترانزیت داده میان کشورهای منطقه و سایر نقاط جهان در دستور کار قرار گرفته و این موضوع دستاوردهای قابل توجهی برای کشور داشته است.
وی با اشاره به افزایش هزینههای ارزی شرکت در سالهای اخیر، افزود: شرکت ارتباطات زیرساخت در دو سال نخست دولت چهاردهم در بخش پهنای باند افزایش تعرفه نداشته است، در حالی که هزینههای شرکت، بهویژه در بخش بینالملل، افزایش قابل توجهی داشته است.
اکبری ادامه داد: یکی از چالشهای مهم شرکت، پرداخت بدهیهای ارزی ناشی از دریافت خدمات بینالمللی است که با توسعه ترانزیت ترافیک توانستیم بخشی از این چالش را مدیریت کنیم. فروش خدمات ترانزیت شرکت در دو سال گذشته حدود ۱۰۰ درصد نسبت به ابتدای دولت چهاردهم افزایش یافته است.
ایران میتواند مسیر جایگزین ارتباطی منطقه باشد
معاون وزیر ارتباطات با اشاره به ظرفیت ژئوپلیتیکی ایران در اتصال شرق و غرب و کشورهای منطقه، اظهار کرد: مسیر ایران برای بخشی از ارتباطات منطقهای جایگزین مناسبی ندارد و میتواند در کنار مسیرهای موجود، بهعنوان یک مسیر آلترناتیو برای انتقال داده میان آسیا و اروپا مورد استفاده قرار گیرد.
وی افزود: در حال حاضر بخش مهمی از ارتباطات کشورهای حاشیه خلیج فارس با کشورهای شمالی از مسیرهای دریای سرخ، بابالمندب و کانال سوئز انجام میشود، در حالی که مسیر ایران میتواند زمان انتقال داده را به میزان قابل توجهی کاهش دهد.
اکبری تاکید کرد: این ظرفیت برای بسیاری از شرکتهای بزرگ بینالمللی و ارائهدهندگان خدمات که در منطقه سرمایهگذاری کردهاند جذاب است و میتواند برای اتصال شمال و جنوب و همچنین ارتباط شرق آسیا با اروپا مورد استفاده قرار گیرد.
بازگشت ایران به پروژههای فیبر دریایی
مدیرعامل شرکت ارتباطات زیرساخت، توسعه فیبرهای دریایی را از دیگر برنامههای مهم این شرکت دانست و گفت: ایران در سالهای گذشته به دلایل مختلف، از جمله تحریمها و کمتوجهی داخلی، از توسعه فیبرهای دریایی بینالمللی فاصله گرفته است.
وی افزود: در حال حاضر بخش قابل توجهی از فیبرهای بینالمللی منطقه بدون مشارکت ایران توسعه یافتهاند و در خلیج فارس نیز پروژههای متعددی در حال اجراست که ایران در آنها سهمی ندارد.
اکبری ادامه داد: در دو سال گذشته مذاکرات متعددی با کنسرسیومها، کشورها و اپراتورهای منطقه انجام شد و برای اجرای چهار تا پنج فیبر دریایی در خلیج فارس، توافقهای دوجانبهای شکل گرفت که حتی به مرحله توافق نیز رسید؛ اما وقوع جنگ تحمیلی موجب توقف این پروژهها شد.
وی ابراز امیدواری کرد با بازگشت شرایط به وضعیت عادی، این پروژهها با جدیت دنبال شوند و گفت: توسعه فیبرهای دریایی علاوه بر افزایش پایداری ارتباطات بینالمللی کشور، امکان ایفای نقش مؤثرتر ایران در شبکه ارتباطی منطقه را فراهم میکند.
تحول مدل کسبوکار؛ رویکرد جدید شرکت ارتباطات زیرساخت
اکبری درباره برنامههای آینده شرکت ارتباطات زیرساخت نیز گفت: توسعههای مورد نیاز برای تحقق اهداف برنامه هفتم در حال انجام است، اما در کنار آن چند برنامه کلان نیز در دستور کار قرار دارد که مهمترین آنها تحول در مدل کسبوکار شرکت است.
وی افزود: تاکنون سهم عمده درآمد شرکت ارتباطات زیرساخت از تأمین ارتباطات زیرساختی بوده است، اما ظرفیتهای موجود این امکان را فراهم میکند که شرکت به یک تأمینکننده جامع زیرساخت دیجیتال تبدیل شود و طیف گستردهتری از خدمات زیرساختی را به اکوسیستم دیجیتال کشور ارائه کند.
معاون وزیر ارتباطات ادامه داد: استفاده از ظرفیتها و منابع شرکت و بهکارگیری مدلهای جدید سرمایهگذاری، از جمله مدلهای مشارکت عمومی و خصوصی، در دستور کار قرار گرفته است.
ظرفیت سه قطب مرکز داده برای سرمایهگذاری بخش خصوصی
وی با اشاره به توسعه قطبهای مرکز داده گفت: شرکت ارتباطات زیرساخت وظایف خود را برای فراهم کردن زیرساختهای مورد نیاز در قطبهای پیام، مشهد و اصفهان انجام داده است و اکنون در این قطبها خدمات زیرساختی لازم فراهم است.
اکبری افزود: سرمایهگذاران میتوانند در این قطبها نسبت به ایجاد مراکز داده اقدام کنند و از خدمات شرکت ارتباطات زیرساخت بهرهمند شوند؛ چرا که فیبرهای ارتباطی از چند مسیر برای این قطبها تأمین شده و امکان ایجاد مراکز داده مطمئن وجود دارد.
وی همچنین از برنامه شرکت برای ارائه خدمات ارزش افزوده با مشارکت بخش خصوصی خبر داد و گفت: چند خدمت جدید در این حوزه در آینده نزدیک رونمایی خواهد شد.
بررسی ورود شرکت ارتباطات زیرساخت به بازار سرمایه
مدیرعامل شرکت ارتباطات زیرساخت، استفاده از ظرفیت بازار سرمایه را یکی دیگر از برنامههای این شرکت عنوان کرد و گفت: این موضوع میتواند ضمن کاهش وابستگی شرکت به منابع دولتی برای توسعه زیرساختها، به تأمین مالی پروژهها و توسعه بخش ارتباطات کشور کمک کند.
وی افزود: مطالعات در این زمینه بهتازگی آغاز شده و کارگروهی برای بررسی ابعاد مختلف آن تشکیل شده است.
ساختار فعلی اکوسیستم دیجیتال نیازمند بازنگری است
اکبری با تاکید بر ضرورت تحول در ساختار اکوسیستم دیجیتال کشور، اظهار کرد: ساختار فعلی در آینده با چالشهایی مواجه خواهد شد و در عصر هوش مصنوعی، کشور به چابکی، نوآوری و زیرساختهای پایدار و کارآمدتری نیاز دارد.
وی افزود: در ساختار فعلی، در بخشهای مختلف انحصارهایی وجود دارد و شرکت ارتباطات زیرساخت نیز عمدتاً در حوزه خدمات پایه و عمدهفروشی فعالیت میکند. در لایههای پایینتر نیز شرکت مخابرات ایران بهعنوان اپراتور غالب فعالیت دارد.
معاون وزیر ارتباطات تاکید کرد: این ساختار برای توسعه کشور در عصر هوش مصنوعی نیازمند بازنگری است و مطالعات اولیه برای ارائه پیشنهادهای اصلاحی آغاز شده است.
اکبری در پایان گفت: اصلاح ساختار اکوسیستم دیجیتال نیازمند تصمیمگیری در سطح کلان است و شرکت ارتباطات زیرساخت مطالعات و پیشنهادهای لازم را برای طرح در سطوح تصمیمگیری کشور آماده خواهد کرد.
۳۰ درصد دامنههای اینترنت بینالملل به روی ایرانیها بسته است
معاون وزیر ارتباطات همچنین گفت: با بیان اینکه ۳۰ درصد دامنههای بینالمللی به روی ایرانیها بسته است که بخشی به دلیل تحریمها و بخش کوچکی هم به دلیل آلودگی دیوایس های ایرانی است اما پلتفرمهای بزرگ دنیا حتی غیر آمریکایی ها به روی ایرانیها بسته است.
وی افزود: بخشی از عدم دسترسی به دامنهها هم به محدودیتهای داخلی برمیگردد؛ اما این تحریمهای بینالمللی جای سوال دارد و بسیاری از خدماتی که ارائه می شود برای مصرفکننده نهایی است لذا پژوهشگران یا فعالان اقتصادی امکان استفاده ندارند.
معاون وزیر ارتباطات گفت: در همه جای دنیا شعار دسترسی آزاد به اطلاعات داده می شود ولی ۳۰ درصد خدمات را به روی ایرانی ها می بندند لذا کاربران چارهای جز استفاده از ابزارهای دور زدن محدودیت ها ندارند؛ همه پلتفرمهای پرکاربرد هوش مصنوعی و تمام ای پی ای های گوگل یا بازیهای مهم دنیا به روی کاربران ایران بستهاند حتی بازی هایی که برای کودکان است هم مسدود شدهاند
اکبری یادآور شد: از دی ماه که اینترنت بینالملل قطع شد، ۵۰ درصد ظرفیت کشور را برگشت دادیم ولی پرداختهای ما ارزی است و تهیه آن برای ما سخت است با این حال تلاش میکنیم با فروش ترانزیت منابع توسعه ظرفیت را فراهم کنیم.
وی با بیان اینکه فیبر بین ایران و قطر و ایران و عمان در جنگ قطع شد تنها یک فیبر در خلیج فارس داشتیم که آن هم روز جمعه قطع شد، اظهار داشت: ترافیک بینالملل ما تا قبل از دی ماه ۵۰ درصد بیشتر از وضعیت کنونی بود و حتی رشد ظرفیت اینترنت ما از متوسط جهانی هم بالاتر بود در حال حاضر ۹۰ درصد ترافیک بینالملل را داریم ولی این افت ۱۰ درصدی به معنای کاهش ترافیک شبکه نیست، بخشی از ترافیک شبکه از مسیرهای قانونی در زمان جنگ خارج شده و دیگر برنگشته است.
معاون وزیر ارتباطات با بیان اینکه شبکه ما در لایه اکسس به دلایل مختلف از جمله عدم کفایت درآمد اپراتورها برای سرمایهگذاری توسعه نیافته است، افزود: اصلی ترین مشکل توسعه در بخش اینترنت ثابت است زیرا در کشور ۷.۵ میلیون پورت اینترنت پرسرعت داریم ولی سرعت آنها بسیار پایین است و عمده نیازهای آنها استفاده از شبکه های اجتماعی و پلتفرمهای هوش مصنوعی است اما سرعت آنها بسیار پایین است.
اکبری گفت: آمارهای مختلف نشان از استفاده گسترده از فیلترشکن توسط کاربران ایرانی دارد؛ از طرفی دستورالعمل ها میگوید با فیلترشکن مبارزه شود زیرا کیفیت سرویس کاهش مییابد؛ واقعیت این است که مبارزه حداکثری با این پدیده امکان پذیر نیست.
حملات سایبری خارجی از کشور آسیبی به ارتباطات وارد نکرده است
معاون وزیر ارتباطات درباره تخریب زیرساختهای ارتباطی در ایام جنگ تحمیلی اظهار کرد: در آن ایام مهمترین برنامه ما امن و پایدار نگه داشتن سرویسهای مرتبط با شرکت ارتباطات زیرساخت بود.
وی درباره حملات سایبری نیز توضیح کداد: حملات دیداس از خارج از کشور را به طور مرتب شناسایی و با آن مقابله میکنیم و هیچ آسیبی به ارتباطات ما وارد نکرده است؛ حتی دو هفته پیش یک حمله بزرگ سایبری به ارتباطات کشور شد که با آن مقابله و دفع شد.
اکبری خاطرنشان کرد: رخدادهای حملات سایبری به شبکه اینترنت کشور هم از خارج انجام میشود هم از داخل؛ به طور متوسط روزانه ۱۵۰ تا ۱۸۰ هزار رخداد امنیتی خارج به داخل و روزانه بین ۲۵۰ تا ۳۰۰ هزار حمله داخل به داخل داریم و حتی در ایام جنگ هم این حملات سایبری کاهش نیافت بنابراین چنین حجمی از حملات سایبری نشاندهنده آلودگی شبکه است.
وی برخی از آمارهای ارایه شده از سوی شرکت کلود فلر را صحیح ندانست و گفت: برخی از ترافیک ایران به این سامانه از طریق ابزارهای دور زدن مسدودیت است.
چرا پس از جنگ اینترنت بین الملل با تاخیر بازگشایی شد؟
اکبری با تاکید بر اینکه سیاست وزارت ارتباطات اجرای دستور ستاد ساماندهی فضای مجازی به ریاست معاون اول رییسجمهور است، گفت: در این ستاد تصمیمگیری شد که اینترنت بازگشایی شود اما یکی از دلایل تعویق در اجرای این دستور، وجود برخی محدودیتها از سوی نهادهای ذیربط بود و به همین دلیل دیتاسنترها با تاخیر فعال شدند و بازگشت اینترنت بینالملل کمی زمانبر شد.
معاون وزیر ارتباطات تاکید کرد: گواهی های دسترسی بینالملل به دلیل تحریمها یکی پس از دیگری ابطال میشوند البته نهادهای غیر آمریکایی هم هستند که کسبوکارهای ایرانی میتوانند از آنها گاهی دریافت کنند.
وی با بیان اینکه بانک ها گواهی های ایرانی استفاده می کنند که محدودیت هایی دارد، ابراز امیدواری کرد که در این مسیر بتوان از روشهای پیشنهادشدهای را به بهرهبرداری رساند.
اکبری درباره نبود ترافیک مناسب گیمرها تصریح کرد: امکان تعمیر فیبر نزدیک آبهای قطر نیست و شرکت کویتی به عنوان مالک فیبر خلیج فارس، اجازه تعمیر به شرکتهای ایرانی ها نمیدهد ولی امیدواریم فیبر عمان را بتوانیم تعمیر کنیم.
وی در خصوص انحصاری بودن اینترنت بینالملل برای ارتباطات زیرساخت افزود: این موضوع مصوبه شعام است؛ ولی هیچ محدودیتی برای ترانزیت ترافیک از سوی بخش خصوصی نیست و آن را به شبکه داخلی منتقل کند.
فیلترینگ روی کیفیت شبکه اثر منفی دارد
معاون وزیر ارتباطات گفت: در اینکه فیلترینگ روی کیفیت شبکه اثر منفی دارد، هیچ شکی نیست اما مسأله اینترنت در ایران فقط فیلترینگ نیست ولی سهم آن از عوامل دیگر کمتر است.
وی با بیان اینکه متوسط استفاده از اینترنت سیار در دنیا ۲۲ گیگ برای هر دیوایس اما در ایران ۲۳ تا ۲۵ گیگ در ماه است، افزود: به لحاظ مصرف ترافیک در شبکه موبایل تفاوتی با دنیا نداریم در ایران به خاطر عقبافتادگی شبکه اینترنت ثابت ۳۰ درصد ترافیک به شبکه ثابت برمیگردد و ۷۰ درصد برای موبایل است در حالی که در دنیا این شاخص برعکس است.
مدیرعامل شرکت ارتباطات زیرساخت افزود: هنوز هم عدهای معتقدند اینترنت در شرایط فعلی نباید باز باشد چه رسد به اینکه بتوانیم محدودیتها را کاهش دهیم در همه دنیا به دلیل برخی محتواها، برای صیانت از کاربران محدودیت هایی اعمال میکنند اما در ایران این محدودیتها خیلی بیشتر است با این حال همه مردم همه پلتفرمهای مسدود شده را استفاده میکنند و فقط هزینههای آنها بیشتر شده است. اگر همه دغدغه ما باز یا بسته بودن پلتفرم خاصی باشد از ماموریت اصلی ما که توسعه زیرساختهای شبکه است غافل میمانیم.
اکبری علت اصلی آلودگی شبکه ایران را استفاده کاربران از نرمافزارهای دارای بدافزار دانست که به دلیل استفاده گسترده از ویپیانها رخ داده است و در این باره توضیح داد: این حجم از آلودگی برای کشور مشکلساز شده است زیرا بسیاری از این فیلترشکن ها با هدف جاسوسی ساخته شده اند به طوری که ۸۰ درصد ویپیان های رایگان نشت اطلاعات دارند.
توسعه ارتباطات در روستاها در دستور کار است
معاون وزیر ارتباطات با بیان اینکه استفاده از استارلینک در دنیا بسیار کم است اما در ایران اتفاقات اخیر به گسترش استفاده از اینترنت استارلینک منجر شد، گفت: این وزارتخانه توسعه زیرساختهای ارتباطات در روستاها را از طریق ماهواره در دستور کار دارد که هزینه آن ماهانه چند صد میلیارد تومان است ولی هزینه آن را از منابع داخلی شرکت ارتباطات زیرساخت تامین می شود.
وی از دو برابر شدن ظرفیت شبکه در یک سال اخیر خبر داد و گفت: اگر این پروژه را یک ماه دیرتر کلید میزدیم با مشکل مواجه ارزی میشدیم زیرا محل تامین ارز آن از ارز یارانهای به ارز مبادلهای منتقل یافت اما توانستیم در روز ۲۸ اسفند توانستیم تجهیزات خریداری شده را از گمرک ترخیص کنیم.
اکربری درباره جایگزینی کابل های قطع شده در جنوب نیز گفت: مسیر تامین کابل را به شمال کشور تغییر دادهایم و یک شرکت ایرانی هم قول داده تا فیبر خلیجفارس را تعمیر کند.
مدیرعامل شرکت ارتباطات زیرساخت درباره بورسی شدن این شرکت گفت: ایده تامین مالی از بازار سرمایه به همه شرکتها کمک میکند؛ خصوصا ارتباطات زیرساخت که بخش مهمی از تامین زیرساختهای شبکه را در اختیار دارد و ظرفیت بزرگی برای سودآوری شرکت فراهم کرده است؛ این ایده در دستور کار است و در حال مطالعه هستیم تا عرضه سهام ارتباطات زیرساخت در بورس بررسی شود.
