آسیه فروردین
اورشلیمپست در گزارشی مدعی شد، قاچاق تجهیزات استارلینک به ایران برای دریافت اینترنت ماهوارهای همزمان با تشدید محدودیتهای اینترنتی افزایش یافته است.
مقامات ایرانی اعلام کردند که ۵۱ دستگاه ترمینال اینترنت ماهوارهای استارلینک را در استان کردستان ضبط کردهاند و این محموله را «کالای ضدامنیتی» خواندند. سرتیپ حسین رحیمی، رئیس پلیس امنیت اقتصادی، به خبرنگاران گفت که این دستگاهها در بین لوازم خانگی پنهان شده بودند و تحتعنوان حمل بار مرزی رهگیری شدهاند.
طبق گزارش رسانههای عربی، سردار رحیمی گفت: «با دارندگان این تجهیزات، بهشدت برخورد خواهد شد.»
او افزود که با این ضبط، مجموع ترمینالهای توقیفشده در 9ماهه نخست سال جاری به ۱۰۸ دستگاه رسیده؛ رقمی که نسبت به مدت مشابه سال گذشته، افزایش ۸۸۱ درصدی داشته است.
تقاضا برای شبکه ماهوارهای مدار پایین، پس از ناآرامیهای سراسری در پی بحران اقتصادی و کاهش ارزش ریال افزایش یافت. قطع سههفتهای اینترنت فعالان را بر آن داشت تا از ایلان ماسک بخواهند استارلینک را بر فراز ایران فعال کند.
به گزارش خبرگزاری آنادولو، مجوز عمومی D-2 وزارت خزانهداری آمریکا که در سال ۲۰۲۲ صادر شد، به شرکتهای فناوری آمریکایی اجازه داد خدماتی ارائه کنند که فیلترینگ تهران را دور بزند و عملاً استفاده از استارلینک را برای کاربران ایرانی قانونی کرد.
بر اساس قوانین ایران، نگهداری یا توزیع این ترمینالها، ممنوع و مجازات دارد؛ بهویژه اگر دادگاه این فعالیت را مصداق جاسوسی تشخیص دهد.
طبق آنچه روزنامه العربی الجدید گزارش داده. پارلمان ایران در تابستان ۲۰۲۵، مجازات اعدام را برای پروندههایی که در طبقهبندی «جاسوسی» قرار میگیرند، تثبیت کرد.
در ادامه این گزارش ادعا شده، در همین حال، اکنون از خودروهای شناسایی استفاده میشود که سیگنال منتشرشده از آنتنهای استارلینک را ردیابی کرده و تجهیزات را بلافاصله ضبط میکنند.
در پی این شرایط، یک بازار زیرزمینی شکل گرفته است. هر ترمینال حدود ۳ هزار دلار فروخته میشود؛ مبلغی که به گفته ساکنان، افراد یک محله میتوانند آن را جمعآوری کنند.
یک دیش نصبشده روی پشتبام میتواند یک بلوک شهری را با وایفای پوشش دهد و جزایری از اتصال ایجاد کند.
به گفته مقامات ایران، بخش عمده این تجهیزات از مسیرهای کوهستانی که اقلیم کردستان عراق را به استان کردستان ایران متصل میکند، وارد کشور میشود.
به گزارش آنادولو، قاچاقچیان سنتی که پیشتر سیگار یا سوخت حمل میکردند، اکنون دیشهای ماهوارهای را زیر پتوها و کیسهها میبندند و جابهجا میکنند.
در ادامه این گزارش ادعا شده، این مسیر معمولاً از دبی آغاز میشود؛ جایی که ترمینالها بر قایقهای تندرو بارگیری میشوند، از گشتهای خلیج فارس میگریزند و در سواحل جنوبی ایران به خشکی میرسند. سپس انتقالدهندگان کُرد، این دستگاهها را از جنوب به شمال و از مرز عبور میدهند.
ایلان ماسک، اواخر سال ۲۰۲۲ گفته بود دهها ترمینال از قبل، آنلاین شدهاند. تا دسامبر ۲۰۲۴، مجله فوربس تعداد اشتراکهای پولی را بیش از ۲۰ هزار مورد برآورد کرد.
گزارشها حاکی است تهران از اتحادیه بینالمللی مخابرات خواست پوشش استارلینک بر فراز ایران را متوقف کند، اما ماسک این درخواست را نادیده گرفت.
قاچاقچیان میگویند هر بار عبور از مرز، با خطر بیشتری همراه است. بااینحال قیمت در بازار سیاه ثابت مانده که نشانهای از تقاضای پایدار محسوب میشود.
یک دیش ماهوارهای میتواند یک محله را به جهان بیرون متصل کند یا برای حامل آن، بهایی بسیار سنگینتر از ارزش بازار داشته باشد.
