آسیه فروردین
وزیر خزانهداری آمریکا گفته است ایالات متحده بهزودی یک میلیارد دلار از رمزارزهای ایران را مصادره خواهد کرد. بااینحال، مشخص نیست کدام دارایی رمزارزی، هدف این اقدام قرار خواهد گرفت.
به گزارش مجله بیتکوین (bitcoinmagazine)، یک رسانه تخصصی آمریکایی در حوزه بیتکوین، رمزارزها و تحولات اقتصاد دیجیتال، اسکات بسنت، وزیر خزانهداری ایالات متحده، اعلام کرده مقامات آمریکایی بهزودی یک میلیارد دلار رمزارز متعلق به ایران را مصادره خواهند کرد.
بسنت در جریان نشست سیاستگذاری شبکه نیوزمکس در واشنگتن دیسی، همچنین افزود که تحریمهای اقتصادی علیه این کشور خاورمیانهای مؤثر بودهاند.
به ادعای وی، ایران از بیتکوین و دیگر رمزارزها برای دور زدن تحریمهای آمریکا استفاده کرده است.
او پیشتر نیز، در ماه آوریل مدعی شده بود که ایالات متحده، هدف قرار دادن کیفپولهای رمزارزی مرتبط با حکومت ایران را آغاز کرده است. بسنت درباره تحریمهای ایران گفت: «آنچه ما انجام دادهایم، پیش از این هرگز سابقه نداشته است.»
او در ادامه افزود: «احتمالاً این هفته یک میلیارد دلار رمزارز را مصادره خواهیم کرد. میدانیم کجاست. ما در حال منزوی کردن آنها هستیم. ما پیشتر کارزار فشار حداکثری داشتیم، اما اکنون کارزار انزوای مطلق را در پیش گرفتهایم که مؤثر است.»
البته بسنت مشخص نکرد آمریکا دقیقا کدام رمزارزها را مصادره خواهد کرد یا این اقدام چگونه انجام خواهد شد.
این ادعا در حالی مطرح میشود که مسدود کردن بیتکوین ایران برای ایالات متحده، بسیار دشوار و حتی شاید غیرممکن خواهد بود، مگر اینکه ایران، داراییهای بیتکوین خود را در یک صرافی متمرکز نگهداری کند.
بیتکوین بهدلیل مقاومت در برابر سانسور، قابل مسدودسازی نیست. بااینحال، بسیاری از رمزارزهای دیگر، از جمله استیبلکوین (USDT)، متعلق به شرکت تتر، قابلیت مسدود شدن دارند. بسنت پیشتر گفته بود که دولت فدرال آمریکا، رمزارزهای ایران را در قالب این استیبلکوین محبوب، مصادره کرده است.
ایران اوایل سال جاری میلادی یک سرویس بیمه مبتنی بر بیتکوین را برای شرکتهای کشتیرانی این کشور راهاندازی کرد. روزنامه فایننشالتایمز ماه گذشته گزارش داد ایران پس از آنکه بانک مرکزی از شهروندان این کشور درخواست کرد برای کمک به اقتصاد، هر اقدام ضروری را انجام دهند، از بیتکوین برای تسویه تراکنشهای فرامرزی از طریق صرافیهای رمزارزی ایرانی استفاده میکرد.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، چند هفته پس از بازگشت به کاخ سفید، کارزار «فشار حداکثری» خود علیه ایران را احیا کرد. در یادداشت امنیت ملی که در فوریه ۲۰۲۵ امضا شد، وزارت خزانهداری آمریکا مأمور شد کارزار مستمر را علیه شبکههای بانکداری سایه، پولشویی و دور زدن تحریمها در ایران دنبال کند.
- وزارت دادگستری آمریکا بار دیگر بایننس را بررسی میکند: آیا جریمههای بیشتری در راه است؟
در همین رابطه، خبر دیگری به نقل از یاهو فایننس حاکی است، صرافی بایننس در سال ۲۰۲۳ برای حلوفصل یک پرونده کیفری در آمریکا پذیرفت ۴.۳ میلیارد دلار پرداخت کند. اکنون و کمتر از سه سال بعد، دادستانهای فدرال، همچنان در حال بررسی این موضوع هستند که آیا بزرگترین صرافی رمزارز جهان، مفاد آن توافق را نقض کرده یا خیر.
تایسن دووا، رئیس بخش کیفری وزارت دادگستری آمریکا، نهم اکتبر در گفتوگو با بلومبرگ تأیید کرد که مقامات در حال بررسی میزان پایبندی بایننس به تعهدات خود هستند.
- سه تحول که پرسشهایی را برانگیختهاند
نخستین نگرانی به یک شبکه پرداخت مشکوک مرتبط با ایران مربوط میشود. روزنامه والاستریت ژورنال گزارش داد حسابهای مرتبط با بابک زنجانی، فعال اقتصادی، حدود ۸۵۰ میلیون دلار تراکنش از طریق بایننس پردازش کردهاند.
این روزنامه در تازهترین گزارش تحقیقی از مشتری ویژهای سخن گفته که معاملات مشکوک او، توجه مقامات آمریکایی و سوئیسی را جلب کرده است. بایننس اعلام کرده حسابهای مربوط به وی را مسدود کرده است.
سپس، در سپتامبر، پرونده مصادره ۶۱ میلیون دلاری مطرح شد. در این رابطه، دادستانها مدعیاند دو شرکت چینی به نامهای «Blessed Trust» و «Hexa Whale»، از حسابهای بایننس برای پولشویی درآمدهای حاصل از فروش نفت ایران استفاده کردهاند. بر اساس ادعاهای مطرحشده، این شبکه گسترده، بیش از ۱.۵ میلیارد دلار جابهجا کرده است. بایننس میگوید درباره این موضوع تحقیق کرده و هر دو شرکت را از پلتفرم خود حذف کرده است.
سومین تحول به واکنش بایننس در برابر موارد مشکوک نقض تحریمها مربوط میشود. گزارشهای پیشین حاکی است دادستانها در حال بررسی این موضوع هستند که آیا این صرافی، آگاهانه اجازه انجام معاملات ممنوع را داده یا خیر. این تحقیقات گسترده، با دو پرونده دیگر همپوشانی دارد.
وزارت دادگستری آمریکا مشخص نکرده کدامیک از این رویدادها، در صورت ارتباط، بخشی از بررسی پایبندی بایننس به توافق پیشین هستند. همچنین در شکایت مربوط به مصادره داراییها، هیچ تخلفی به بایننس یا کارکنان آن نسبت داده نشده است.
- وقتی شرکتهای دیگر توافقهای خود با آمریکا را نقض کردند، چه اتفاقی افتاد؟
اریکسون: این شرکت مخابراتی در سال ۲۰۲۳ پذیرفت توافق تعویق تعقیب کیفری را نقض کرده است. اریکسون به ارتکاب جرم، اقرار و ۲۰۶.۷ میلیون دلار دیگر پرداخت کرد. مدت مأموریت ناظر بر رعایت الزامات انطباقی شرکت نیز تمدید شد.
استاندارد چارترد: این بانک در سال ۲۰۱۹ با مجازاتهای بیشتری مواجه شد. استاندارد چارترد در ارتباط با نقضهای پیشین تحریمهای ایران، پذیرفت بیش از یک میلیارد دلار جریمه در سطح بینالمللی پرداخت کند. این اقدام با تمدید توافق تعقیب کیفری همراه بود.
بوئینگ: وزارت دادگستری آمریکا در سال ۲۰۲۴ تشخیص داد این شرکت هواپیماسازی، توافق خود را نقض کرده است. بااینحال، بوئینگ بعداً توانست به توافق جدیدی برای عدم تعقیب کیفری دست یابد. اتهام کیفری این شرکت در سال ۲۰۲۵ مختومه شد.
البته این مقایسه محدودیتهایی دارد. بایننس در سال ۲۰۲۳ به جرم خود اقرار کرد، در حالی که پروندههای شرکتهای دیگر به توافقهای تعویق تعقیب کیفری مرتبط بودند.
- احتمال جریمه سنگین دوباره بایننس چقدر است؟
پروندههای پیشین نشان میدهند پیامدهای احتمالی این پرونده میتواند از تشدید نظارت بر رعایت الزامات انطباقی تا اعمال جریمههای اضافی یا آغاز مجدد روندهای کیفری را دربرگیرد.
به نظر میرسد دستیابی به یک توافق از طریق مذاکره، در مقایسه با اقدام فوری علیه فعالیتهای بایننس، محتملتر باشد. اگر شواهدی نشان دهد نقض تحریمها، عامدانه بوده یا تخلفها پنهان شدهاند، دادستانها مبنای قویتری برای طرح اتهامات کیفری خواهند داشت.
بااینحال، بر اساس این تعداد محدود پرونده، مبنای آماری قابلاتکا برای تعیین احتمال وقوع هریک از این سناریوها بهصورت درصدی وجود ندارد.